Martenica

Bułgarska tradycja świętowania 1 marca. Nazwa pochodzi od bułgarskiej nazwy marca (mart) i poza świętem oznacza także rozdawane z tej okazji kolorowe gałganki. Zwyczaj sięga 681 roku - wtedy to powstało państwo Bułgarskie.


Bułgarzy wierzą, że marzec oznacza nadejście wiosny. Dlatego też pierwszego marca żegnają zimę i witają wiosnę licznymi symbolami. Począwszy od pierwszego marca przez kilka kolejnych dni obdarowywują się wzajemnie czerwono-białymi włóczkowymi gałgankami, z których część jest formie laleczek, a inne w postaci pomponików, wstążeczek, plecionek itp.


Według legendy bułgarska nazwa marca jest imieniem złośliwej staruszki słynącej z nagłej zmiany humoru. Tradycja obdarowywania się gałgankami, zwanymi od nazwy święta martenicami, ma zadowolić staruszkę i skłonić ją do nie opóźniania odejścia zimy.

Niegdyś z gałganków przepowiadano także przyszłość. Należało martenicę włożyć pod kamień. Jeśli po kilku dniach pod kamieniem pojawiły się mrówki można było się spodziewać powiększenia stada owiec, koni (jeśli pojawiły się mrówki czerwone) lub krów (jeśli pojawiły się inne owady).

Obecnie gałganek - martenica symbolizuje budzenie się nowego życia, wiosnę, płodność, żyzność, a święto jest wyrazem nadziei na zdrowie i długie życie. Bułgarzy od lat dekorują martenicami domy.